Trong kiến trúc nhà gỗ truyền thống Việt Nam, chái nhà là phần không gian phụ quen thuộc gắn liền với đời sống sinh hoạt của nhiều thế hệ gia đình. Không chỉ giúp mở rộng diện tích sử dụng, chái còn góp phần hoàn thiện bố cục tổng thể, đảm bảo sự tiện nghi và hài hòa cho ngôi nhà. Vậy chái phụ là gì? Có những loại chái nào? Bài viết sau đây sẽ giúp gia chủ giải đáp chi tiết.
Quá trình lắp dựng nhà gỗ 5 gian thông hiên 26 cột

Nhà gỗ gõ đỏ 5 gian 2 chái

Gian buồng nhà gỗ đục chạm chữ Thọ
Trong kiến trúc nhà gỗ, chái nhà là phần mở rộng hay buồng phụ được thiết kế nối với không gian chính, thường nằm ở phía bên hông hoặc phía sau phòng chính. Chái không chỉ giúp tăng diện tích sử dụng mà còn đóng vai trò chức năng quan trọng như phòng ngủ, bếp hay khu sinh hoạt phụ, giúp đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của gia đình một cách linh hoạt.
Trong các mẫu nhà gỗ cổ như 3 gian hay 5 gian, chái thường được bố trí cân đối tạo nên bố cục hài hòa. Việc thiết kế buồng gói không chỉ giúp tối ưu hóa không gian mà còn góp phần tăng tính thẩm mỹ và phong thủy cho tổng thể công trình nhà gỗ.

Nhà gỗ 5 gian 2 buồng gói trên tầng 2
Bên cạnh việc mở rộng không gian sinh hoạt cho gia đình, chái nhà còn mang đến ý nghĩa sâu sắc về văn hóa và phong thủy trong nếp nhà gỗ truyền thống:
Tùy vào số gian chính, diện tích và cách bố trí không gian, buồng gói có thể được thiết kế với kích thước và số lượng khác nhau. Dưới đây là một số mẫu nhà gỗ kết hợp chái phụ phổ biến trong kiến trúc truyền thống:

Nhà gỗ lim Nam Phi 3 gian 1 chái tiện nghi
Công trình gồm 3 gian chính liên tiếp với gian giữa thường dùng làm phòng thờ tổ tiên, hai gian còn lại bố trí tiếp khách và sinh hoạt chung. Phần buồng phụ được thêm vào một bên có diện tích rộng hơn, thường được dùng làm phòng ngủ hoặc bếp nhỏ, giúp đáp ứng đầy đủ nhu cầu sinh hoạt hiện đại mà vẫn giữ được nét kiến trúc cổ truyền.
Tổng thể ngôi nhà sử dụng gỗ lim Nam Phi cao cấp, kết cấu tiền kẻ hậu bẩy, mái ngói dốc thoát nước tốt cùng các chi tiết gỗ chạm khắc tinh xảo mang đậm giá trị truyền thống Bắc Bộ. Thiết kế này phù hợp với gia đình muốn sở hữu không gian sống vừa mang nét văn hóa truyền thống vừa tiện nghi hiện đại.

Nhà gỗ 5 gian với chái nhà được làm thò lên
Nhà gỗ 5 gian 2 chái là mẫu kiến trúc truyền thống đặc trưng của vùng đồng bằng Bắc Bộ. Kiểu nhà này gồm 5 gian chính liên tiếp theo chiều dài nhà, trong đó 3 gian giữa thông nhau tạo nên không gian thờ cúng và sinh hoạt chung rộng rãi, còn 2 buồng phụ ở hai đầu ngoài cùng giúp mở rộng diện tích sử dụng một cách cân đối và hài hòa với tổng thể kiến trúc.
Phần mái có thể là mái 2 dốc truyền thống hoặc mái 4 lớp cầu kỳ kết hợp với ngói nung thủ công giúp tản nhiệt tốt. Nội thất trong nhà được bố trí khoa học: gian chính giữa thường là nơi thờ cúng tổ tiên, hai gian bên cạnh dùng làm nơi để tiếp khách và sinh hoạt chung, còn hai chái ngoài cùng thường được dùng làm buồng ngủ.

Buồng phụ nhà gỗ dùng làm không gian nghỉ ngơi
Không gian chái nhà nếu để bụi bẩn, ẩm mốc tích tụ sẽ gây mùi khó chịu và ảnh hưởng tới chất lượng gỗ cũng như sức khỏe của gia đình. Vì vậy, gia chủ có thể áp dụng những cách sau để giữ cho không gian luôn thông thoáng:
>> Xem thêm: Chọn bàn cúng cơm sao cho chuẩn phong thủy và thẩm mỹ?
Có thể thấy, chái nhà giữ vai trò quan trọng trong kiến trúc nhà gỗ truyền thống. Tùy vào quy mô ngôi nhà, gia chủ có thể lựa chọn mô hình phù hợp như nhà gỗ 3 gian 1 chái hay nhà gỗ 5 gian 2 chái để tối ưu công năng sử dụng. Việc bố trí, sử dụng và giữ gìn không gian buồng phụ đúng cách sẽ giúp ngôi nhà luôn gọn gàng, thông thoáng và bền vững theo thời gian.
Thông tin về nhà gỗ Phúc Lộc
Số điện thoại: 0973812666
Nhận tư vấn thiết kế: Th.s kiến trúc sư Nguyễn Huy Khiêm
Xưởng sản xuất: xã Hạ Bằng, Tp Hà Nội (dưới chân núi chùa Tây Phương)
>Tham khảo thêm video về nhà gỗ truyền thống Bắc Bộ
>Tham khảo thêm những dự án nhà gỗ đẹp